Navigatie
Vorige Menu Volgende

4.Koet Die!
Voorspel.
Joop: wat zeg je tegen zo'n straathandelaar die te opdringerig wordt?
Ngo: dan zeg je "goeng kan" : niet nodig, of "didi" : ga weg!
Joop: en als ze erg vervelend worden?
Ngo: dan zeg je "KOET DIE!"
Joop: wat betekent dat?
Ngo: dat betekent SODEMIETER OP!

Hoogtepunten.
LONG XUYEN, Februari 1995. De eerste vergissing die ik die dag beging was dat ik in mijn hotel ging
vragen waar het busstation was. Ze wezen me namelijk de goede weg, waarop ik met al mijn rotzooi op
mijn rug een kilometer of wat de zuidelijke hoofdstraat uitliep om reeds om 8 uur in de ochtend in de bus
te zitten op mijn favoriete plek: achterin. Voorin zitten betekent het noodlot tarten en midden in heb je een
schoenlepel nodig om tussen de bankjes te geraken. Reeds na een half uur vertrok de bus om vervolgens
4 uur lang voor mijn hotel te blijven staan bij een temperatuur die vlot naar 35 graden ging.
D.w.z. na 4 uren reed de bus eindelijk naar de pont; had ik dat geweten dan was ik uitgestapt.
Voortaan weet ik het: loop naar de pont en neem daar een andere bus.
De verdere rit was ook een waar genoegen: de streekbus in Vietnam is namelijk ook veewagen, postauto,
wegenwacht, ontmoetingscentrum, restaurant en pijnbank. Op de meest krankzinnige plaatsen werd
gestopt waarna iets werd in- of uit-geladen, uitgestapt of waarbij reizigers die mogelijkerwijs helemaal
niet naar Sai Gon wilden de bus werden ingelokt of binnen gesleurd. Later is me uitgelegd dat dit ritueel
de onderhandeling bevat over de prijs van het buskaartje. Door die gebeurtenissen werd me langzaam aan
duidelijk wie passagier was en wie 'personeel'.

Een paar varkens die verschrikkelijk brulden gingen gelukkig op het dak; na een kilometer of tien met een
paar stevige kuilen en niet-aansluitende bruggen waren ze verder rustig. Ik moest echter even opschuiven
voor een dorsmachine die gelukkig twee gehuchten verder alweer werd uitgeladen. Ik was ook erg blij dat
het dak, althans waar ik zat, waterdicht was, want minstens één van de motoren op dak lekte benzine.
Dat was ook erg gunstig voor de 200 kilo rijst waar ik inmiddels tussen zat.
We stopten bij een uitspanning (een soort Albert Cuyp-kraampje naast een loods annex ruïne gelegen
aan een drukke strook stoffig zand) waar we iets konden proberen te eten. Aanvankelijk dorst ik niet uit
te stappen: ik had namelijk te veel gelezen over plotseling weer (met de bagage!) wegrijdende treinen
en bussen. Ik bleef dus steeds vlak bij de chauffeur. Ook geen genoegen: de meeste Vietnamese mannen
menen het gemis aan goed asfalt op de wegen te moeten compenseren met glad asfalt van Philip Morris
in hun luchtwegen. Na 20 minuten vervolgden wij onze weg, aan de dalende zon te zien naar het oosten.

Het is overigens schokkend om mee te maken dat die anders zo preutse Vietnamese mannen en zelfs
vrouwen in de bus obscene gebaren en schunnige opmerkingen beginnen te maken tegen toeristen.
Geen misverstand mogelijk, tegenwoordig versta ik het ook:
"ong muoon laam tinj veuj koo ai?" (wil je met die meid neuken?)
Toen kreeg ik een man van een jaar of 40 naast me die (zeldzaam in Vietnam) openbare dronkenschap
in de middag als hobby had. Plotseling gleed zijn hand over mijn knie in de richting van mijn gulp.
Eerst protesteerde ik geschrokken in het Nederlands, maar denkend aan het advies van Ngo sloeg ik
het Engels maar over en galmde:
KOET DIE!!!
De hele bus-gemeenschap keerde zich als één man om! Godzijdank met uitzondering van de chauffeur!
De delinquent werd enige banken naar voren verplaatst en iemand kwam namens het hele Vietnamese
volk excuses aanbieden. Wat was ik blij toen we na 8 uren gehos in het stikke-donker Sai Gon-West
binnen reden!

Naspel.
De volgende dag ontmoette ik in de dierentuin juffrouw Jiep (een mens overigens) die zich bezorgd voor
mij toonde omdat de toeristen vrijwel overal een veelvoud van de normale prijs moeten betalen.
De treinkaartjes zijn bijvoorbeeld voor mij 5 maal zo duur. Ik antwoordde dat ik voor de bus de gewone
prijs had betaald (2 gulden voor 170 km) maar dat ik zorgen van andere aard had.
De oplossing: voortaan zit Jiep naast me in de bus.
;JOOP!